P4C Eğitmen Eğitimi 1 Section8 Lessons10 Weeks
Bilgi İşleme, Öğretim Stratejileri ve Öğrenme Modelleri
Kapsam
Bu ders, bilişsel öğrenme süreçlerini, bilgi işleme kuramını ve öğretim faaliyetlerinde kullanılan temel strateji, model ve yöntemleri kapsar. Bilgi işleme kuramı, bireyin çevresinden aldığı bilgiyi dikkat, algılama, kodlama, saklama ve hatırlama süreçleriyle nasıl işlediğini açıklayan bir yaklaşım olarak ele alınır. Öğrenmenin yalnız gözlenebilir davranışlarla sınırlı olmadığı, zihinsel süreçlerin de öğrenme üzerinde etkili olduğu değerlendirilir. Öğretmen ve öğrenme stratejileri konusu, bilgilerin nasıl sunulduğu ve öğrencilerin öğrenme sürecine nasıl katıldığı üzerinden incelenir.
Sunuş ve buluş yoluyla öğrenme yaklaşımları, bilginin öğrenciye aktarılması ve öğrencinin bilgiye ulaşma sürecindeki rolü bakımından karşılaştırılır. Öğretim modelleri kapsamında farklı öğrenme düzenlemelerinin özellikleri ele alınır ve müfredatta yer alan Sullivan’ın etkin öğrenme modeli ilgili öğretim modelleri bağlamında değerlendirilir. Öğretim yöntemleri, analoji ve beceri geliştirme çalışmaları da dersin kapsamındadır. Analoji, öğrenilecek bir kavramın daha tanıdık bir kavramla benzerlikleri üzerinden açıklanması açısından incelenir. Beceri geliştirme çalışmaları ise öğrenmenin belirli bir becerinin anlaşılması, geliştirilmesi ve uygun koşullarda kullanılabilmesiyle ilişkisi üzerinden ele alınır. Bu konular, çocukların düşünme ve öğrenme süreçlerini destekleyen öğretim yaklaşımlarını anlamaya yönelik bir bütün oluşturur.
İçerik
Dersin başlangıcında bilgi işleme kuramının temel kavramları açıklanır. Dikkat ve algı süreçlerinin öğrenilecek bilginin işlenmesindeki önemi, belleğin bilgiyi saklama ve hatırlama işlevleriyle birlikte değerlendirilir. Bilgilerin anlamlı biçimde düzenlenmesiyle öğrenme ve hatırlama arasındaki ilişki üzerinde durulur. Ardından öğretmen ve öğrenme stratejileri ele alınarak öğrencilerin öğrenme sürecine katılımının öğretim yaklaşımına göre nasıl farklılaşabileceği açıklanır. Sunuş yoluyla öğrenmenin düzenli bilgi aktarımına, buluş yoluyla öğrenmenin ise öğrencinin ilişkileri keşfetmesine verdiği önem karşılaştırılır.
Öğretim modelleri ve Sullivan’ın etkin öğrenme modeli başlıkları, öğrencinin öğrenme sürecindeki konumunu değerlendiren genel öğretim yaklaşımları içinde ele alınır. Öğretim yöntemlerinin seçiminde öğrenme amacı, konu özelliği ve öğrenci ihtiyaçları arasındaki ilişkinin önemi açıklanır. Analoji yöntemi üzerinden bilinen ile bilinmeyen kavramlar arasında bağlantı kurmanın öğrenmeye katkısı değerlendirilir. Bununla birlikte benzetmelerin her yönüyle aynı özellikleri taşımadığı ve yanlış benzetmelerin kavram yanılgılarına neden olabileceği üzerinde durulur. Beceri geliştirme çalışmalarının aşamalı öğrenme anlayışıyla ilişkisi incelenir. Dersin farklı konuları, çocukların soru sorması, bilgiyi anlamlandırması ve kendi düşüncelerini oluşturması açısından birbiriyle ilişkilendirilir. Böylece bilişsel öğrenme süreçleri ile öğretim stratejileri arasında anlamlı bağlantılar kurulması amaçlanır.
Dersin Kazanımları
Bu dersin sonunda katılımcıların bilgi işleme kuramının temel kavramlarını açıklayabilmesi ve dikkat, algılama, kodlama, bellek ve hatırlama süreçleri arasındaki ilişkileri kavraması hedeflenir. Bilgilerin zihinsel olarak işlenmesinin öğrenme açısından neden önemli olduğunu değerlendirebilirler. Davranışçı kuramlarla bilişsel öğrenme açıklamaları arasındaki temel farklılıkları ayırt edebilir ve öğrenme süreçlerini birden fazla kuramsal açıdan yorumlayabilirler. Öğretim stratejilerinin yalnız bilgi sunma biçiminden oluşmadığını, öğrencinin öğrenme sürecindeki etkinliğiyle de ilişkili olduğunu anlayabilirler.
Katılımcıların sunuş ve buluş yoluyla öğrenme yaklaşımlarını karşılaştırabilmesi, hangi öğrenme amaçlarında farklı stratejilerin değerlendirilebileceğini açıklayabilmesi beklenir. Öğretim modeli ile öğretim yöntemi kavramları arasındaki bağlantıları kurabilir ve Sullivan’ın etkin öğrenme modeli başlığını diğer öğretim yaklaşımlarıyla birlikte değerlendirebilirler. Analoji kullanımının kavram öğretimindeki amacını kavrayabilir, benzetmelerin açıklayıcı yönlerini ve olası sınırlılıklarını ayırt edebilirler. Beceri geliştirme çalışmalarının aşamalı öğrenme süreçleriyle ilişkisini yorumlayabilirler. Bu kazanımların çocuklarla felsefi sorgulama etkinliklerinde kullanılabilecek öğrenme yaklaşımlarını anlamaya katkı sağlaması amaçlanır. Özellikle öğrencilerin düşüncelerini gerekçelendirmesi, farklı fikirler arasında bağlantı kurması ve yeni bilgileri önceki öğrenmeleriyle ilişkilendirmesi açısından öğretim stratejilerinin önemini değerlendirmeleri hedeflenir.